Historia gospodarcza

Wybrana kategoria
Historia gospodarcza
Pokaż kategorie

Teksty

Earle: O Krugmanie i Dioklecjanie

W ubiegłym roku odbyła niezwykle interesująca debata w Bloomberg News, w której Ron Paul, kandydat na prezydenta USA i czołowy orędownik szkoły austriackiej, zmierzył się z Paulem Krugmanem — felietonistą ekonomicznym New York Timesa oraz niedawnym laureatem Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii.

Rohbard_Ocena-rzadow-pani-Thatcher_male.jpg

Teksty

Rothbard: Ocena rządów pani Thatcher

Odejście od władzy pani Margaret Thatcher odbyło się w tym samym stylu, w jaki sprawowała rządy — buńczucznym słowom „Żelazna Dama nigdy nie odejdzie” towarzyszył brak jakiegokolwiek działania z jej strony, co w efekcie doprowadziło do jej szybkiej dymisji.

Tłumaczenia

Rothbard: Stawki płac a bezrobocie

Zastanawiające jest, że nawet ekonomiści, którzy akceptują ogólną teorię cen, uważają wbrew logice, że nie ma ona zastosowania do płac, czyli ceny pracy. Twierdzą na przykład, że teorię krańcowej produktywności można w całości zastosować do innych czynników produkcji niż praca. Jednak gdy zajmują się kwestią płac, zaczynają nagle poruszać problemy „stref nieokreśloności” i „negocjacji”. Większość ekonomistów przyznaje też, że utrzymywanie ceny jakiegokolwiek dobra powyżej poziomu, za którego sprawą rynek się oczyszcza, spowoduje powstanie niesprzedanych nadwyżek. Jednak nie chcą uznać, że ta sama prawidłowość dotyczy pracy.

Tłumaczenia

Rothbard: Zapobieganie kryzysom

Jaką politykę powinien realizować rząd w latach dwudziestych? Co powinien robić, żeby zapobiec krachowi? Rothbard uważa, że najlepiej by postąpił, gdyby zlikwidował System Rezerwy Federalnej i ustanowił pieniądz mający stuprocentowe pokrycie w złocie.

Teksty

Rothbard: Widmo pani Thatcher

Jedynym rezultatem thatcheryzmu było stłumienie wzrostu gospodarczego oraz spowodowanie, wydawać by się mogło, permanentnej recesji w połączeniu z wysoką stopą bezrobocia. W skrócie thatcheryzm urzeczywistnił jeden z najgorszych makroekonomicznych scenariuszy.

Tłumaczenia

Gray: Antyczny komunizm w Sparcie

Pytanie, w którym momencie można mówić o początku historii socjalizmu, może być okazją do gorącej dyskusji. O tym, że elementy socjalizmu występowały w życiu publicznym przed nadejściem czasów współczesnych, świadczyć może chociażby ustrój Sparty. Nawet jeśli „socjalizm” antyku nie może, na swój sposób, rościć sobie prawa do bycia integralną częścią historii socjalizmu, jego przedstawiciele wymagają uwagi jako inspiratorzy socjalizmu w dużo późniejszych czasach.

Tłumaczenia

Rothbard: Akty Nawigacyjne z okresu restauracji Stuartów

Zgodnie z kompromisem przywracającym monarchię, Karol II nadal pozwalał londyńskim kupcom odnosić zyski i nadał serię Aktów Nawigacyjnych w latach 1660–1663. Wśród wytycznych rządowych delegatów było egzekwowanie prawa z nich wynikającego. Nowe Akty Nawigacyjne drastycznie ograniczyły i zmonopolizowały amerykański handel z koloniami, ze szkodą dla kolonii.

Tłumaczenia

Rockwell: Ekonomia Hitlera

Dokładnie 80 lat temu Hitler został mianowany kanclerzem Niemiec. Warto przy okazji tej niechlubnej rocznicy zastanowić się, jak wyglądała prowadzona przez niego polityka gospodarcza i czy jej echa można odnaleźć we współczesnym świecie. Jak bowiem uważa Rockwell: „Hitler znalazł lekarstwo na bezrobocie, zanim Keynes skończył je wyjaśniać”.

Tłumaczenia

Rothbard: Wstęp do pierwszego amerykańskiego wydania "Wielkiego Kryzysu w Ameryce"

Do dziś mnóstwo ludzi sądzi, że przyczyny Wielkiego Kryzysu tkwiły w systemie kapitalistycznym. Jeśli nowoczesne metody polityki fiskalnej, monetarnej i stabilizacyjnej nie uchronią kapitalizmu przed kolejnym poważnym kryzysem, zażądają oni wprowadzenia socjalizmu. Kolejny kryzys będzie dla nich ostatecznym dowodem na to, że nawet zreformowany i oświecony kapitalizm nie może sprawnie funkcjonować. Tymczasem głębsza analiza pokazuje, że twierdzenia te nie znajdują uzasadnienia.

Tłumaczenia

Higgs: Mit stłumionego popytu i udanej restrukturyzacji po II wojnie światowej

Ortodoksyjna historia przekształcenia gospodarczego Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej po II wojnie światowej kładzie duży nacisk na proces wyzbywania się przez konsumentów zakumulowanych płynnych aktywów w celu sfinansowania tzw. stłumionego popytu. Teza ta ma jedną istotną wadę - nie zgadza się z danymi.

Tłumaczenia

Huerta de Soto: Socjalizm i decywilizacja

Proces decywilizacji ma swoje korzenie w socjalistycznej ideologii typowej dla państwa opiekuńczego i rządowego interwencjonizmu w gospodarkę, które ograniczają podział pracy i wolną wymianę. Jak pisał Mises: "Interwencjonizm i jego polityczne następstwo, czyli zasada wodzostwa, prowadzą nieuchronnie do rozkładu każdego bytu społecznego, tak jak doprowadziły do upadku potężne cesarstwo". Historia dostarcza wielu przykładów decywilizacji, począwszy od Imperium Rzymskiego będącego modelowym przykładem negatywnych skutków wdrażania interwencjonizmu.

Tłumaczenia

Herbert: Lód a ekonomia

Cena, prawo własności oraz zysk są źródłem informacji, motywacji oraz innowacji. Czynniki te leżą u podstaw każdego wolnego i bogatego społęczeństwa. Dzięki nim możliwe jest pobudzenie potencjału drzemiącego w jednostkach. Uwolniona przedsiębiorczość sprawia, że możliwe okazują się zadania nawet tak złożone, jak dostarczenie lodu na Bahamy.

Tłumaczenia

Di Lorenzo: Prawda o ustawie Shermana

Ustawa Shermana nigdy nie miała na celu ochrony konkurencji. To rażąco protekcjonistyczna ustawa, zaprojektowana po to, by bronić mniejsze i mniej wydajne przedsiębiorstwa od ich większych konkurentów. Nigdy nie było „złotego wieku polityki antymonopolowej”. Opowieści o początkach prawa antymonopolowego to mit.

Tłumaczenia

Maltsev: Czego uczy nas sowiecka medycyna?

Uspołecznione systemy opieki medycznej nigdzie nie przyczyniły się do ogólnego polepszenia zdrowia czy warunków życia. W rzeczywistości zarówno rozumowanie analityczne, jak i dowody empiryczne prowadzą do przeciwnych wniosków. Lecz ponura porażka uspołecznionej służby zdrowia w zadaniu poprawy zdrowia ludzi i ich żywotności nie wpłynęła na pohamowanie polityków, biurokratów i ich intelektualnych sług w dążeniu do osiągnięcia władzy absolutnej i całkowitej kontroli.

Systemy i kryzysy walutowe

Hülsmann: Systemy bankowości międzynarodowej, 1871-1971, cz. I

Klasyczny standard złota nie był wynikiem wolnego wyboru wolnych obywateli, ale efektem woli rządów. Przyniósł światu wspólny standard monetarny ― złoto ― ale ten standard wziął się z przymusowej eliminacji wszystkich alternatywnych pieniędzy. Nie przyniósł on ostatecznie efektywnego systemu monetarnego obywatelom świata, dostarczył raczej rządom upragnionego pretekstu do przejęcia kontroli nad systemami monetarnymi w swoich krajach. Klasyczny standard złota nie był więc żadnym bastionem wolności. Był to kluczowy przełom w kierunku społecznej plagi naszych czasów ― wszechwładzy rządu

Tłumaczenia

Haskell: Cykl koniunkturalny w starożytnym Rzymie

Pax Romana za czasów Oktawiana Augusta dobrze zapisało się na kartach historii. Niestety historyk gospodarczy nie zawsze dysponuje danymi statystycznymi, które mogłyby potwierdzać pochlebstwa rzadko kiedy zainteresowanych ekonomią pisarzy. O swoją sławę zadbał jednak sam cesarz zapisując swoje wydatki. Dzięki inskrypcjom z dawnej Ancyry wiadomo, że Oktawian był nie tylko inicjatorem wielkich robót publicznych, ale i dość konsekwentnie prowadził politykę taniego kredytu oraz rozdawnictwa publicznego. Za sztuczny boom płacili już mniej popularni następcy: Tyberiusz, Nerwa czy Trajan, których polityka żywo przypomina amerykański New Deal.

Tłumaczenia

Rothbard: Konferencja walutowa w Indianapolis

Utworzenie banku centralnego w Stanach Zjednoczonych zostało poprzedzone licznymi społecznymi kampaniami, napędzanymi przez elity Wall Street. Murray Rothbard przedstawia historię jednej z tych kampanii z końca XIX wieku.

Tłumaczenia

Woods: Życie z Fedem: cud, miód i orzeszki?

Paniki, które występowały w Stanach Zjednoczonych w okresie po wojnie secesyjnej, były w dużej mierze rezultatem regulacji poszczególnych stanów, które zabraniały bankom otwierania oddziałów. Ograniczone do jednej placówki, a więc pozbawione należytej dywersyfikacji, były siłą rzeczy podatne na zawirowania. Kanada nie doświadczyła żadnej z podobnych panik i to pomimo nieustanowienia banku centralnego aż do roku 1934.

Teksty

Woźniak: Recenzja <em>Istoty amerykańskiego sukcesu</em> Gareta Garetta

Książka Gareta Garetta Istota amerykańskiego sukcesu (The American Omen) to niezwykle interesujące studium, łączące zagadnienia spotykane w różnych podręcznikach dotyczących wzrostu gospodarczego, zarządzania, podziału dochodów, przedsiębiorczości, czy społecznej odpowiedzialności biznesu.

Tłumaczenia

Chamberlain: Krótka historia bankructw USA

Z powodu trudności państw strefy euro i problemów z podniesieniem limitu zadłużenia Stanów Zjednoczonych dużo się ostatnio mówiło o bankructwie państw. Okazuje się, że historia zna wiele przypadków bankructw a w dziejach rządu federalnego Stanów Zjednoczonych można znaleźć aż 5 epizodów niewywiązania się ze swoich zobowiązań finansowych.

Tłumaczenia

Carden: Druga wojna światowa nie zakończyła Wielkiego Kryzysu

Ludzie o zróżnicowanych poglądach politycznych twierdzą, iż druga wojna światowa zakończyła trwający dekadę koszmar gospodarczy. Warto zweryfikować to twierdzenie, żeby przekonać się, czy interwencje rządowe — a w szczególności te związane z rozpoczęciem działań wojennych — mają pozytywny wpływ na gospodarkę. Dodatkowo, nasze rozważania pomogą w zrozumieniu tego, w jaki sposób zmiany polityczne wpływają na motywację jednostek.


Strona korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką Prywatności. Możesz samodzielnie określić warunki przechowywania lub dostępu plików cookie w Twojej przeglądarce.