Nowe Lekcje Ekonomii: Konkurencja rynkowa i monopol

5 maja 2010 Aktualności komentarze: 6

Zapraszamy do zapoznania się z nowym, przykładowym programem zajęć, realizowanych w ramach projektu Lekcje Ekonomii.

Wszystkich nauczycieli, wychowawców i rodziców zachęcamy do kontaktowania się z Instytutem Misesa w celu organizacji lekcji. Obecnie projekt realizowany jest w Warszawie i Krakowie ale istnieje możliwość dojazdu do innych miast. Lekcje są bezpłatne.

Kontakt: Olgierd Sroczyński (kliknij, by zobaczyć e-mail)

Do pobrania:
Konspekt nauczycielski
Materiały dla uczniów

Poniżej prezentujemy fragment treści lekcji:

Demokracja konsumentów

Kto rządzi na rynku? Aby ułatwić odpowiedź na to pytanie, możemy uściślić o jaki rynek nam chodzi: np. samochodowy, prasowy, komputerowy czy telefoniczny. I w tym miejscu już zapewne pojawią się nazwy poszczególnych firm wiodących w każdej z wymienionych branż. Wielokrotnie słyszymy o „magnatach”, „królach”, „książętach” którzy są najlepsi w swojej dziedzinie, zbijając fortuny na produkowanych przez siebie towarach i usługach. Czy jednak to oni rzeczywiście rządzą na rynku? Czy to przedsiębiorcy decydują o tym co powinno być produkowane i za jaką cenę sprzedawane? Odpowiedź brzmi: nie. O tym wszystkim decydują konsumenci.

To konsumenci każdym ze swoich codziennych wyborów decydują co i jak ma być produkowane. Ekonomista austriacki Ludwig von Mises określał tę sytuację mianem demokracji rynkowej – tak jak w demokracji, na rynku każdego dnia odbywają się wybory, a każda jednostka pieniądza daje prawo głosu. „Wyniki głosowań oraz ilość wydanych na rynku pieniędzy są dwoma sposobami wyrażania opinii przez konsumentów.” – pisał Mises w Interwencjonizmie – „Kupując lub powstrzymując się od zakupu konsumenci decydują o sukcesie lub porażce przedsiębiorców. Biednych przedsiębiorców czynią bogatymi, a bogatych biednymi. Odbierają oni środki produkcji tym przedsiębiorcom, którzy nie wiedzą jak w najlepszy sposób mogliby im służyć i przekazują je tym, którzy znają sposób lepszego ich użycia.” Dlatego właśnie spotykamy się w społeczeństwie ze zjawiskiem konkurencji.

Fragment konspektu:

Przebieg lekcji (wersja lekcji na 45 minut):

–          (10 min.) Wprowadzenie w tematykę lekcji, uczniowie mają podać definicje konsumenta i producenta; wskazanie na zależność pomiędzy producentem a konsumentem – czy istnieje pomiędzy nimi konflikt interesów? Jak rozumieć pojęcie „demokracji konsumentów”?
–          (15 min.) Konkurencja i monopol – definicje od uczniów. Konkurencja biologiczna a konkurencja społeczna – dlaczego ludzie muszą ze sobą konkurować? Współczesne przykłady monopoli; dlaczego powstają monopole? (przykłady z konspektu uczniowskiego);
–          (15 min.) Uczniowie mają zastanowić się w dyskusji nad problemem ograniczania konkurencji i suwerenności konsumentów – jakie skutki wywołują państwowe kontrole cen i płac? Lektura Petycji producentów świec.
–          (5 min.) Zebranie wniosków i podsumowanie lekcji.

 

Podobał Ci się artykuł?

Wesprzyj nas
Instytut Misesa

O Autorze:

Instytut Misesa

Instytut Ludwiga von Misesa ufundowany we Wroclawiu w sierpniu 2003 r. jest niezależnym i nienastawionym na zysk ośrodkiem badawczo-edukacyjnym, odwołującym się do tradycji austriackiej szkoły ekonomii, dorobku klasycznego liberalizmu oraz libertariańskiej myśli politycznej. Instytut został nazwany na cześć – naszym zdaniem najwybitniejszego ekonomisty XX w. – Ludwiga von Misesa.

Pozostałe wpisy autora:

6 Komentarze “Nowe Lekcje Ekonomii: Konkurencja rynkowa i monopol

  1. treść lekcji jest genialna!

    kilka uwag co do konspektu:
    1. takie konspekty można by wydawać oficialnie na licencji Creative Commons (np. CC-BY-NC-SA) która zastąpiła by „(C) by Fundacja Instytut Ludwiga von Misesa 2009”. z reguły łatwiej zachęcić do korzystania z materiałów opartych na powszechnie znanych i dobrze opisanych zasadach niż na własnych.
    2. dlaczego wyłącznie do celów dydaktycznych? jeśli wydawca wstawiłby taką treść do podręcznika, to byłby to kolejny sukces IM i pomogłoby to realizować cel fundacji! ponadto, Fundacja Nowoczesna Polska realizuje projekt Wolne Podręczniki. materiały te mogłyby wejść w skład projektu jako zaczyn dla przyszłych książek z ekonomi. o ile się orientuję, nikt obecnie nie pracuje nad wolnymi podręcznikami na temat ekonomii.
    3. do literatury dodać koniecznie G. Callahan „Ekonomia dla normalnych ludzi” i to na pierwszej pozycji – to właśnie ta książka IMO najbardziej pomoże wykładowcy przygotować się do lekcji! może nią nawet zainteresować słuchaczy – normalnych przecież ludzi 😉
    3. rozdział „Dlaczego ekonomia austriacka?” w obecnej formie może nieco zniechęcać. nie wszyscy zgodzą się na wyklęcie pozytywizmu.

  2. @mantrid: Cele dydaktyczne – czyli inne niż polityczne 🙂
    Licencja CC faktycznie może być z korzyścią dla wszystkich.
    Callahan może być jako literatura ogólna, to prosta książka, nie tłumaczy szczegółów.
    Została „suwerenność konsumenta” w konspekcie bez wyjaśnień, miejmy nadzieję że wszyscy nauczyciele pod patronatem IM są dobrze oczytani 🙂

  3. @ mantrid. Kwestia kopyrajtów na pewno się rozwiąże w trakcie jak będziemy rozwijali projekt (ten temat to tylko jedna z opracowanych lekcji w ramach projektu), a jak na razie nie widzę problemu – każdy nauczyciel, który otrzymuje od nas zbiór konspektów i materiałów dla uczniów może je rozsyłać i kserować do woli 😉

  4. Przedsięwzięcie bardzo pożyteczne. Ale drobna uwaga: Nie podoba mi się rozdział „dlaczego ekonomia Austriacka” Nauka w szkole od indoktrynacji, czy reklamy musi różnić się tym, że powinna pokazywać różne poglądy na dany problem i aby pozostawić swobodę uczniowi na samodzielne dokonanie wyboru albo dać mu przynajmniej ogólną orientację na sposoby jego rozwiązywania, uważam, że dobrze wyłożone poglądy szkoły austriackiej same w sobie są atrakcyjne i nie można się obawiać konfrontacji z innymi nurtami. Wskazane by było skrótowe ale rzeczowe przedstawienie innych nurtów w ekonomii. Musicie pamiętać, że uczniowie nawet liceum najczęściej nie mają żadnego pojęcia o ekonomii głównego nurtu ale ci co się problemem interesują zarzucą wam nieobiektywność i reklamę „jedynie słusznego poglądu” i spalicie bardzo wartościowy projekt. Może to też budzić opory nauczycieli. To ma być nauka, a nie indoktrynacja czy reklama !!! Austriacka ekonomia sama da sobie radę, dlatego nie bójcie się przedstawiania innych poglądów.
    I jeszcze jeden drobiazg: „”Aby sformułować prawa nauki, musi stale
    dokonywać obserwacji i eksperymentów. Nie jest w stanie odpowiedzieć na pytanie
    o daną reakcję fizyczną lub chemiczną bez wcześniejszego badania empirycznego”” np. współczesna fizyka i chemia daje wiele przykładów, że czasami jest odwrotnie, tzn. doświadczenie potwierdza wcześniej sformułowane prawa.
    Powodzenia Mergiel

  5. @ Mergiel

    Tekst „dlaczego ekonomia austriacka” nie jest po pierwsze przeznaczony dla uczniów, tylko dla nauczycieli i nie jest tekstem naukowym, ale wprowadzeniem do zbioru konspektów lekcji opracowanych według konkretnej metody – i nauczycielowi nikt nie każe z tej metody korzystać, może on ocenić jej przydatność.

    Na lekcjach rzecz jasna kiedy jest taka potrzeba omawiane są inne nurty w ekonomii i przytaczane są wszelkie niezbędne nazwiska. Ale sporadycznie, bo lekcje ekonomii nie mają i nigdy nie miały być wykładem, tylko dyskusją z uczniami. I to ostatnie jest zresztą zabezpieczeniem przed indoktrynacją.

  6. @szymon: Callahan może posłużyć za referencję do tego jak wykładać podstawy w przystępny sposób, krótkie zerknięcie przed lekcją i przewertowanie może podsunąć nauczycielowi pomysł na przedstawienie czegoś albo pomóc „wczuć się”. może ją też polecić uczniom – jest nie tylko przystępna ale i całkiem dowcipna :]

    jak wiadomo, problemem powszechnej edukacji nie jest zakres, ale sposób przekazywania wiedzy – to jest najtrudniejsze

    @Mergiel: dokładnie o to mi chodziło, ale nie udało mi się tak dobrze tego wyrazić jak Tobie 🙂

    @Olgierd: a ciekaw jestem co zespół IM sądzi o projekcie wolnych podręczników?

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Podnieśmy stopę wsparcia!
KRS: 0000174572
 
KRS: 0000174572