Thornton: Benjamin Anderson

1 grudnia 2003 Biografie komentarze: 0

Autor: Mark Thornton

Tłumaczenie: Jan Lewiński

„W bezpośrednim sterowaniu życiem gospodarczym rządy są zazwyczaj niezdarne i nieefektywne. (…) Ich podstawowym punktem zainteresowania powinno być zajęcie policjanta z drogówki, nie kierowcy, a w żadnym wypadku nie kierowcy siedzącego z tyłu.”

Benjamin Anderson jest rzadkim przykładem amerykańskiego ekonomisty, który pisał zgodnie ze standardami austriackiej tradycji na długo przed przybyciem Ludwiga von Misesa do USA. Był niestrudzonym obrońcą mechanizmów rynkowych, a także jednym z pierwszych, którzy stworzyli wolnorynkowo zorientowane uporządkowanie czynników ekonomicznych, które spowodowały Wielki Kryzys. Jego prace teoretyczne, nie będące całkowicie w duchu misesowskim, a które zaklasyfikować można do tradycji mengerowskiej, są imponującym depozytem argumentacyjnym przeciw chicagowskiej ekonomii monetarnej.

Benjamin McAlester Anderson, Jr. (1 maja 1886 – 19 stycznia 1949) urodził się w Columbii, Missouri, jako drugi z czworga dzieci i jedyny syn Benjamina McLeana Andersona, biznesmena i polityka, i Mary Frances (Bowling) Anderson. W 1909 roku poślubił Margaret Louise Crenshaw, z którą miał czworo dzieci.

Anderson podjął studia na Uniwersytecie Missouri w Columbii w 1902, gdzie w 1906 przyznano mu tytuł licencjata (A.B.). W 1906 roku został profesorem, wykładowcą ekonomii i socjologii politycznej w Missouri Valley College w Marshall, a w następnym roku w State Normal School w Springfield wybrano go szefem katedry historii i ekonomii politycznej.

Na Uniwersytecie Illinois w 1910 zdobył stopień magisterski (A.M.), a doktorat (Ph.D) ekonomii na Uniwersytecie Columbii w 1911. Prestiżową nagrodę Harta, Schaffnera & Marxa w dziedzinie ekonomii przyznano mu w 1910 roku za część jego dysertacji naukowej wydanej w rok później jako Social Value: A Study in Economic Theory, Critical and Constructive (Wartość społeczna: Krytyczne i konstruktywne studium teorii ekonomicznej).

Social Value była ważnym wkładem w rozwój myśli i metodologii ekonomicznej, w której Anderson rozwinął „prawdziwie organiczną doktrynę wartości społecznej”. Krytykował teorie wartości oparte na koszcie jako „rzecz ślepą” i inne teorie wartości społecznej jako umowne lub mechaniczne. Krytykował wcześniejsze teorie Szkoły Austriackiej dotyczące użyteczności marginalnej uwypuklając ważność tego, co Henry Hazlitt nazywał podstawowymi „warunkami społecznymi kształtującymi indywidualne marginalne wartościowania i ceny na rynku”. Późniejsi ekonomiści Austriaccy szybko wskazali na heterogeniczne implikacje marginalnego wartościowania, pogląd, który stał się znakiem firmowym ekonomii naukowej.

Anderson wykładał na Uniwersytecie Columbii przez dwa lata, następnie na Harvardzie przez dalszych pięć. W 1917 roku opublikował miażdżącą krytykę ilościowej teorii pieniądza Irvinga Fishera, The Value of Money (Wartość pieniądza). Budując na swej koncepcji wartości społecznej, Anderson skonstruował „psychologiczną” teorię pieniądza, podkreślającą jakość i ilość pieniądza i kredytu. Henry Hazlitt określił książkę jako „przedstawicielkę klasyki amerykańskich dzieł ekonomicznych”.

W 1918 stał się członkiem Narodowego Banku Handlowego (National Bank of Commerce) w Nowym Yorku. Jego książka, Effects of the War on Money, Credit, and Banking in France and the U.S. (Pieniężne, kredytowe i bankowe efekty wojny we Francji i Stanach Zjednoczonych) została opublikowana w 1919. Chase National Bank zatrudnił Andersona jako ekonomistę i redaktora we wpływowym Chase Economic Bulletin. Tam napisał serię naukowych artykułów krytycznych wobec progresywnej polityki w tak różnorodnych dziedzinach jak pieniądz, kredyt, międzynarodowa polityka ekonomiczna, rolnictwo, opodatkowanie, wojna, zadłużenie rządu i planowanie ekonomiczne. Był głównym oponentem New Dealu i entuzjastycznym zwolennikiem wolnego rynku i standardu złota. Był prezesem Narodowego Komitetu Ekonomistów (Economists National Committee) ds. Polityki Monetarnej i często zeznawał przed kongresem w sprawach dotyczących polityki ekonomicznej i monetarnej.

Talenty i umiejętności Andersona podkreślał jego status światowej klasy gracza szachowego. W rzeczy samej napisał „błyskotliwe” słowo wstępne do książki Jose Capablanca’i (mistrza świata z 1921-1927) A Primer on Chess (Podstawy szachów) opublikowanej w 1935. W 1939 został profesorem ekonomii na Uniwersytecie Kalifornii w Los Angeles i utytułowany profesorem bankowości Connella w 1946. Zmarł na atak serca w Santa Monica w Kalifornii tuż przed publikacją jego wielkiego dziełaEconomics and the Public Welfare: A Financial and Economic History of the United States, 1914-1946 (Ekonomia i publiczny dobrobyt: historia finansowa i gospodarcza Stanów Zjednoczonych lat 1914-1946).

Ludwig von Mises nazwał Economics and the Public Welfare „wspaniałą książką.” Anderson pisał o okresie, który intensywnie przestudiował i przeanalizował wykorzystując wysoko rozwiniętą teorię ekonomiczną. Jego historia była ostrzeżeniem dla późniejszych generacji przed zagrożeniami „postępującego” interweniowania rządu w gospodarkę. Pisząc pod koniec II Wojny Światowej, Anderson zalecał powrót do wolnych rynków, prawdziwego pieniądza, zbilansowanych budżetów, odrzuciwszy popularne stwierdzenie keynesistów, że wojna bez zmasowanej interwencji państwowej przyniosłaby ekonomiczną ruinę.

Środowisko uważało Andersona za pariasa. Jego niechęć do odrzucenia poglądów, czy złagodzenia jego druzgocącego krytycyzmu wobec modnych trendów sprawiła, że stał się bardzo niepopularny wśród większości ekonomistów i polityków. Został potępiony przez postępowców jako staromodny i reakcjonistyczny. Historia potwierdziła jednak jego wkład teoretyczny i deklaracje dotyczące strategii publicznej. Ludwig von Mises, który był często celem krytyk Andersona, nazywał go „wyróżniającą się postacią w obecnych czasach supremacji klakierów.”

Prac Andersona nie można było znaleźć. Nie znaleziono żadnej biografii. Jego dwie wielkie prace teoretyczne to Social Value: A Study in Economic Theory Critical and Constructive (1911) i The Value of Money(1917). Jego dwie wielkie prace historyczne to Effects of the War on Money, Credit, and Banking in France and the U.S. (1919) i Economics and the Public Welfare: A Financial and Economic History of the United States, 1914-1946 (1949). Dodatkowo pisywał regularnie dla Commerce Monthly Narodowego Banku Handlowego (National Bank of Commerce), Economic Bulletin Capital Research Company (1920-1937) oraz Commercial and Financial Chronicle. Jego prace widać także w Economic Essays (na cześć Johna Batesa Clarka), redagowanego przez Jacoba Hollandera (1927) i w Financing American Prosperity: A Symposuim of Economists (Finansując amerykańską koniunkturę: sympozium ekonomistów), redagowanego przez Paula Homana i Fritza Machlupa (1945).

Mark Thornton O.P. Alford Resident Scholar Ludwig von Mises Institute

Podobał Ci się artykuł?

Wesprzyj nas
Avatar

O Autorze:

Mark Thornton

Pozostałe wpisy autora:

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *